رسانه چیست؟

هر وسیله ای که پیامی را از فرستنده به گیرنده منتقل کند ، رسانه نام دارد.

در ارتباط کلامی ، زبان یک رسانه است.

رسانه از ابزاری مانند زبان تا ابزارهای چاپی (علائم ، کتاب ها ، روزنامه ها ، و مجلات و ...) و ابزارهای الکترونیکی ( تلفن ، رادیو ، تلویزیون ، اینترنت و ...)

تعریف ارتباط: ارتباط یعنی جریان ارسال و دریافت پیام

هر ارتباطی سه عنصر دارد : ۱- فرستنده (ارسال کننده پیام) ۲- گیرنده (دریافت کننده پیام) ۳- پیام

همچنان که الگوهای ارتباطی به­طور روزافزونی از مرزهای ملی فراتر می‌رود، آمار اتصال به اینترنت وکاربران آن به­طور تصاعدی در حال رشد است. انتشار پرشتاب اینترنت، ماهواره و فناوری های دیجیتالی، ارتباط همزمان میان بخش­های وسیعی از جهان را ممکن ساخته است. درنتیجه بسیاری از کنترل‌های ملی­اطلاعات بی­اثر شده­اند. امروزه نقش رسانه­ها و میزان نفوذ آنها در ساخت سیاسی جوامع بر کسی پوشیده نیست.

شبکه­‌های اجتماعی از گروه هایی عموماً فردی یا سازمانی تشکیل شده که از طریق یک یا چند نوع از وابستگی­ها به هم متصل­اند و در بستر یک جامعه اطلاعاتی پیچیده، کارکرد مؤثر شبکه همگرا را تصویر می­کنند و موفقیت و محبوبیت روزافزون آنها به دلیل داشتن رنگ و بوی اجتماعی است.

اطلاع­‌رسانی

یکی از کارکردهای اساسی رسانه‌­ها، از جمله شبکه‌­های اجتماعی، اطلاع رسانی از تحولات و وقایعی است که در محیط اجتمـاعی واقع می­شوند. پیشرفت بهت­انگیز ‏وسایل ارتباط جمعـی در قـرن حاضـر، جهان را به دهکده کوچکی تبدیل­کرده که انسان­ها امکان اطـلاع­یـابی از همه وقـایع و حـوادث جهـان را به­طـور سـریع و جـامع دارند. در عصر ارتباطات هیچ حادثه­ای هر چند در دورترین نقاط، منحصر به یک منطقه جغرافیایی خاص نیست و از این رو سـه ویـژگـی: فـرازمـانی، فـرامـکانی و سـرعت فـوق­العـاده ازخصیصه­های وسایل ارتباط­جمعی است. امروزه تمامی ابعاد زندگی فردی واجتماعی انسان‏ها در رسانه‏ها رسوخ کرده و از خصوصی­ترین رفتار انسان‏ها تا بزرگترین تغییـرات نهـادهای اجتمـاعی و ساختـارهای فرهنگـی و سیاسـی از طریق رسانه‏ها ارائه می‏گردد.

شبکه­‌های اجتماعی

در دنیای ارتباطات علمی، شبکه­های اجتماعی را می‌توان از بسترهای مؤثر در تولید علم، اشتراک عقاید و رشد فردی و اجتماعی دانست. هدف شبکه اجتماعی این است که با فراهم آوردن امکان ارتباط بین سرمایه‌های فردی و تشکیل سرمایه اجتماعی، به رشد و ارتقای سطح علم کمک کند.هدف کلی هر شبکه اجتماعی، ایجاد سرمایه اجتماعی و تسهیل ارتباط بین متخصصان، هنرمندان و صاحبان حرفه­های متعدد است. تبدیل سرمایه فردی به سرمایه اجتماعی، از مسائل مهم و مورد توجه تمامی حوزه‌های علمی است. از این طریق، دانش فردی به دانش جمعی تبدیل و در واقع از دانایی جمعی برای حل مسائل و مشکلات دنیای علم بهره‌برداری می‌شود.

شبکه‏‌های اطلاعاتی و ارتباطی

جهان کنونی با شتاب در حال تحول است و اینترنت یکی از عوامل اصلی جهانی شدن به­شمار می­رود. نفوذ امواج جهانی شدن به درون مرزها که بسیاری از دولت­ها را غافلگیر و پایه­های حکومت­ها را لرزان کرده، از مجرای رسانه­های گروهی محقق شده است. گسترش فناوری­های نوین ارتباطاتی منجر به­چند وضعیت جدید شده است: اول آنکه به­لحاظ زمانی، جوامع و افراد (در سطوح تحلیل مختلف) به­رغم وجود مسافت بسیار در میانشان، در وضعیت همزمانی قرار می­گیرند. وضعیتی که منجر به همبودی افراد در سطح جهانی گردیده است. (همبودی زمانی-جهانی) دوم آنکه از لحاظ مکانی، با گسترش ارتباطات نرم­افزاری نوین، نقش مکان و فاصله­های مکانی کم­رنگ می­گردد. نمونه بارز آن عبور روان پدیده­ها از « مرز» کشورها می­باشد. در واقع تکنولوژی‌های نوین ارتباطاتی در جهان، ایده موسوم به دهکده جهانی را تحقق عینی بخشیده و مردم هم­اینک در جهانی زندگی می‌کنند که از هر لحاظ تحت نگاه تیزبین یکدیگر قرار دارند. چه بسا اصطلاح ”اکواریوم جهانی" و یا ”جهان شیشه‌ای“ زاییده همین تصور باشد.

نتیجه گیری

هدف‌ از جهانی‌ شدن‌، نیل به عصر جهانی‌ است‌ و مشخصه‌ عصر جهانی‌ از نظر بسیاری‌ از اندیشمندان‌ فروریختن‌ مرزبندی‌های‌ مصنوعی‌ و حضور جدی‌ مرزبندی‌های‌ طبیعی‌ است‌. به‌ گفته‌ آنان‌ مرزهای‌ مصنوعی‌ که‌ حاوی‌ خط‌کشی‌های‌ ملی و ‌نژادی‌ است‌ و پس‌ از عصر حاکمیت‌ دولت‌-ملت‌ها به­ وجود آمده‌ است،‌ فرو می‌ریزد و مرزهای‌ طبیعی‌ جای‌ آنها را می‌گیرد. مرزهای‌ طبیعی‌ که‌ تابع‌ سرزمین‌ نبوده و توسط‌ گروه‌های‌ همفکر و دارای‌ منافع‌ مشترک‌ به­ وجود می‌آید و درعین‌ پراکندگی‌ در سطح‌ جهان‌، جوامع‌ نوین‌ و متداخلی‌ را تشکیل‌ می‌دهد که‌ نمونه‌ زنده‌ آن‌ گروه‌های‌ طرفدار محیط‌زیست‌ است. در چنین‌ تغییراتی‌ حکومت‌ها قدرت‌ تصمیم‌گیری‌ خود را کاملا از دست‌ داده و قدرت‌ از حوزه‌ حکومت‌ به‌ حوزه‌ عمومی‌ و مردم‌ انتقال‌ می‌یابد و مردم،‌ صاحب‌ قدرت‌ می‌شوند. به ­هر صورت، تأثیرگذاری و نقش وسایل ارتباط جمعی در مسایل و قضایای سیاسی از مسلمات جهان امروز است و بخش بزرگی از رهبری سیاسی، اطلاع­رسانی در مورد مسائل داخلی و جهانی، معرفی سیاستمداران، ایجاد دگرگونی در ساختارهای مستبدانه دولت­ها و... به­عهده گردانندگان این ابزارها است و محتویات سیاسی این وسایل، حجم بزرگی از ذهنیت شهروندان در مورد مسائل سیاسی را به­وجود آورده و سازمان­دهی می‌کند.

در تاریخ معاصر، وسایل ارتباط­جمعی در بقا و یا فنای دولت‌ها و دولتمردان تأثیرگذاری خاصی داشته و به کرات دیده شده که در جوامع دموکراتیک، رسانه­ها نقش نیرو و اهرم قوی فشار را در سوق دادن جریانات سیاسی بر عهده می­گیرند. حتی دانشمندان علوم ارتباطات، هشدار داده­اند که در حال حاضر سیاست­های خارجی به وسیله این وسایل تعیین و جهت­دهی می‌گردند که برای حاکمیت­های ملی مفید و مطلوب نیست.